انواع سازه فضایی اجزای متشکله سازه های فضایی عبارت است از یک گره توپر فولادی که با عملیات فورجینگ بر روی آلیاژ های مقاوم فولاد تولید می شوند و ژس از انجام عملیات ماشین کاری بر روی آن آماده نصب در شبکه سازه فضایی می گردد . وظیفه این قطعه اتصال اعضای اصلی باربر خرپای سه بعدی به یکدیگر و انتقال باز می باشد ، این قطعه بر اساس بارهای وارده بر آن و شرایط هندسی در فرم معماری سازه فضایی از اندازه های مختلفی برخوردار است و جهت مقاوم بودن در مقابل شرایط جوی و همچنین حصول زیبایی قبل از نصب آبکاری می گردد .

المان های رابط بین گره ها

این المان ها  به عنوان اعضای اصلی باربر و انتقال دهنده بار از محل وارد آمدن آن به تکیه گاه عمل می نماید که خود از چهار بخش تشکیل یافته است :

لوله

پروفیل لوله ای شکل به لحاظ هندسی بهترین مقطع برای حمل بارهای محوری می باشد که بر اساس بارهای وارده بر آن طراحی شده و قطر و ضخامت آن بر این اساس محاسبه میگردد

بشقابک

قطعه مخروطی شکل که به دو سر لوله بوسیله عملیات جوشکاری متصل می شود و وظیفه کاهش ابعاد لوله ها را در محل گره ها به عهده دارد .

پیچ

اتصال لوله ها به گره ها توسط بسته شدن این پیچ در روزه های  ایجاد شده در گره ها صورت می گیرد که سایز و جنس این قطعه نیز بر اساس نوع و میزان بار وارده طراحی شده و از ابعاد مختلفی برخوردار است .

مهره

اتصال پیچ به گره ها توسط مهره ای که بوسیله یک خار با پیچ درگیر شده است صورت می گیرد ، این قطعه نیز بر اساس نوع و میزان بار وارده طراحی شده و از ابعاد مختلفی برخوردار است .

دستکهای شیب بندی

جهت ایجاد شیب بر روی سطوح تخت سازه فضایی و اتصال لازم جهت نصب پرلین های سقف از یک سری المان از جنس المان های رابط بند ۲ با طول های متغیر جهت حصول این مطلب استفاده میگردد به شکلی که یک سر آن به گره ها متصل می گردد و سر دیگر آن سطوح لازم جهت اتصال پرلین ها را تامین می نماید .

پرلین
جهت حصول سطوح لازم برای نصب انواع پوشش بر روی سازه فضایی از یکسری پروفیل با مقاطع مختلف استفاده می گردد ، این پروفیل ها می تواند مقاطع مختلفی نظیر قوطی ، ناودانی و پروفیل را دارا باشد .

همه چیز درباره ی انواع سازه فضایی

سازه فضایی شکلهای هندسی منظمی هستند که در کنار یکدیگر تکرار شده و با اتصال مکرر این اجزا شبکه ای مستحکم و یکپارچه با ساختاری سه بعدی ایجاد می کنند . این اجزا از المانهای طولی ( با مقطع های مربعی ، دایره ای ، مثلثی و … ) و اتصالهایی که هر روز بر انواع آنها افزوده می شود تشکیل می شود .جنس المانهای طولی متنوع بوده و بسته به نوع مصرف آنها متغیر خواهد بود ولی معمولاً از انواع پلاستیک و پروفیل ، فولاد و آلومینیوم استفاده می شودبه عنوان نمونه هایی از این نوع سازه ها در ایران ، پوشش مرقد مطهر امام و سقف چند غرفه نمایشگاه بین اللملی تهران را می توان نام برد . سازه فضاییپدیده خیلی جدیدی نیست ، زیرا گراهام بل طرحهایی از شبکه های منظم هندسی که کاربرد ساختمانی داشته باشد تهیه کرده بود . همچنین آلاچیقهای عشایر محلی ایران ، سبکی مانندسازه فضاییدارند ولی در دهه ۶۰ میلادی بود که سازه فضایی به صورت موضوعی بین اللملی و قابل بحث مطرح شد به طوری که اولین کنفرانس بین اللملی سازه فضایی ( فضاکار ) در سال ۱۹۶۶ در دانشگاه ساری انگستان برگزار شد .

از آغاز پیدایش سازه فضایی اشکال بسیار گوناگونی به انواع آن افزوده شده که دارای طبقه بندی جامع ذیل است :

داربستهایاسکلتی ( Skeleton Frameworks )
سیستمهای پوسته تحت تنش ( Stressed Skin Systems )
سازه های معلق ( Suspended Structures )
سازه های هوای فشرده ( Pneumatic Structures )

در انواع سازه فضایی، اتصالهای مختلف که در طی مدت زمان طولانی تکمیل شده اند به کار گرفته می شوند و اکثر آنها شکل ظاهری بسیار ساده ای دارند . با استفاده از این اتصالها امکان ساختن سازه فضایی به صورت دو و یا چند لایه وجود می آید و با استفاده از قطعات پیش ساخته می توان سازه های عظیمی را با هزینه کم و به آسانی ایجاد کرد .یک نمونه از سیستمهای موفق ، سیستم گوی و لوله ( mero ) است که اتصالهایش گوی هایی با ۱۸ سوراخ است که از جهات مختلف عضو می پذیرد و قدرت عمل زیادی را به طراح و سازنده می بخشد . یک نمونه جالب از سازه های دو لایه ، ساختمان نمایشگاه واقع در سائوپولو ، برزیل است که محوطه ای به مساحت ۲۶۰ در ۲۶۰ متر مربع را با تکیه بر ۲۵ ستون و با استفاده از ۴۸۰۰۰ عضو لوله ای آلومینیومی پوشش می دهد . نمونه جالب دیگری از کاربرد سازه های فضاکار قابل جداشدن ، پارکینگ هیترو لندن است . این پارکینگ قابلیت تحمل ۳۲۵ اتومبیل را داشته و استفاده از آن بسیار اقتصادی است . این نمونه ، تصور اکثر افراد را مبنی بر اینکه شبکه های فضایی فقط برای مسقف کردن محوطه بکار می روند را باطل می سازد . نمونه دیگر ، آشیانه هواپیما در لندن است که دهانه ای به طول ۱۳۸ متر دارد . این سقف باید لوازمی به وزن حدود ۷۰۰ تن را تحمل کند که ۳۰۰ تن آن متحرک و شامل چندین دستگاه جرثقیل است که امکان تعمیرات و نگهداری هواپیما را به سهولت فراهم می آورد.

عکس استفاده شده از : وی کی پدیا